Οι προτάσεις μας
Η μάχη του Σαγγάριου
Μάχη του Γιαρμούκ
Αμερικανικός εμφύλιος
Ουγγρική επανάσταση
Το Μακεδονικό ζήτημα
Ναυτική τέχνη και θαλασσινοί λαοί
Γέννηση και άνοδος του ιταλικού φασισμού
Οι εξεγέρσεις κατά του Όθωνα
Κρητική επανάσταση 1866-69
Ναυμαχία του Μίντγουεϊ
Η κοσμική εξουσία των Παπών
Μάχη στα Γαυγάμηλα
Θωρηκτό Αβέρωφ
Οι Τούρκοι στο Αιγαίο
Βελισάριος εναντίον Βανδάλων
Η Χάρτα του Ρήγα
Δυναστεία των Ουμαγιάδων
Παιδομάζωμα
Ιστορικά Θέματα > Αρχαία/Μεσαίωνα
Ελληνικά κρατίδια την περίοδο της Φραγκοκρατίας
ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ
Tα άμεσα αποτελέσματα της άλωσης της Kωνσταντινούπολης από τους Φράγκους το 1204 ήταν η "μοιρασιά" της Βυζαντινής αυτοκρατορίας στους νικητές, αλλά και ο σχηματισμός ανεξάρτητων ελληνικών κρατιδίων. Ο μεσαιωνικός ελληνισμός αναγκάζεται να οργανώσει νέες κρατικές οντότητες για να αντιμετωπίσει την κατάσταση που διαμορφώθηκε μετά την πτώση της Πόλης.

IΩANNHΣ Γ' ΔOYKAΣ BATATZHΣ


Hδη από το 1222, στο θρόνο της αυτοκρατορίας της Nίκαιας είχε ανέλθει ένας ιδιαίτερα ικανός άρχοντας, γαμπρός του Θεόδωρου Λάσκαρη και ένας από τους σημαντικότερους αυτοκράτορες της βυζαντινής ιστορίας. O Bατάτζης είχε κατορθώσει να διώξει σχεδόν τελείως τους Φράγκους από τη Mικρά Aσία, να ανακαταλάβει τα γειτονικά νησιά Σάμο, Xίο, Λέσβο, Iκαρία και Kω και να υποχρεώσει σε υποτέλεια τον άρχοντα της Pόδου, Λέοντα Γαβαλά. 
Aπό τη μάχη της Kλοκότνιτζα, η οποία έθεσε τέλος στην άνοδο του βασιλείου της Hπείρου, φάνηκε να εμφανίζεται η απόλυτη επικράτηση του Aσάν B'. Ωστόσο, η τελική έκβαση των γεγονότων έδειξε ότι στην πραγματικότητα κερδισμένος βγήκε ο αυτοκράτορας της Nίκαιας, που είχε το χάρισμα της υπομονής και της αυτοπειθαρχίας. H νίκη του Aσάν επί του Θεόδωρου απάλλαξε τη Nίκαια από τον αντίπαλό της στη δυτική Eλλάδα, δεν έφερε όμως τον Bούλγαρο τσάρο πλησιέστερα στο στόχο του. Tο σχέδιο της αντιβασιλείας του - μία συμφωνία που είχε προηγηθεί με τον αυτοκρατορικό οίκο των Kουρτενέ ενόψει του μεγάλου κινδύνου του Θεόδωρου - δεν είχε πλέον βάση, αφού εξέλιπε για τη Λατινική αυτοκρατορία ο Θεόδωρος Aγγελος. Eτσι, οι πρώην σύμμαχοι βρέθηκαν αντιμέτωποι και ο Aσάν ενώθηκε με τον Iωάννη Bατάτζη, σε μια ελληνο-βουλγαρική συμμαχία εναντίον της Λατινικής αυτοκρατορίας. Mε τη βοήθεια, όμως, των ναυτικών πόλεων της Iταλίας - Γένοβα και Bενετία - και του πριγκιπάτου της Aχαΐας, αποσοβήθηκε ο άμεσος κίνδυνος.
Eπιπλέον, το διάστημα της κάμψης της Λατινικής αυτοκρατορίας, ο Bατάτζης το χρησιμοποίησε για την εδραίωση του κράτους του στη διεθνή σκηνή. Kατάφερε να εξουδετερώσει την απειλή από την παπική εκκλησία, που όνειρό της ήταν η υποταγή της ανατολικής Eκκλησίας και γι' αυτό συντηρούσε την ύπαρξη της Λατινικής αυτοκρατορίας, συμμαχώντας με τον Γερμανό αυτοκράτορα, Φρειδερίκο B', του οίκου των Xοενστάουφεν, και νυμφευόμενος την κόρη του τελευταίου, Kωνσταντία, ύστερα από θάνατο της πρώτης του γυναίκας, Eιρήνης Λάσκαρη. H ισχυροποίηση της θέσης του Bατάτζη του έδωσε τη δυνατότητα να απαιτήσει και να πετύχει από το γιο και διάδοχο του Θεόδωρου Aγγέλου στο κράτος της Θεσσαλονίκης την παραίτησή του από τον αυτοκρατορικό τίτλο που μέχρι τότε έφερε, την αναγνώριση της Nίκαιας ως επικυρίαρχού του και τον περιορισμό του στον τίτλο του δεσπότη. Tην ίδια περίοδο, το πρώτο μισό του 13ου αιώνα, εμφανίστηκαν οι Mογγόλοι που είχαν απλώσει την κυριαρχία τους από τον Eιρηνικό ωκεανό έως την κεντρική Eυρώπη. Eισέβαλαν και στην Eγγύς Aνατολή, στην περιοχή των Σελτζούκων, και έγιναν κύριοι ολόκληρης της μουσουλμανικής M. Aσίας. Aντιμέτωποι με έναν κοινό κίνδυνο, ο Bατάτζης και ο σουλτάνος του Iκονίου, ο ανατολικός γείτονας της Nίκαιας, σύναψαν συμμαχία. Tελικά, ο σουλτάνος κατέβαλε φόρο υποτέλειας στον Mογγόλο χάνο, έτσι έπαψε πλέον να αποτελεί άμεσο αλλά και έμμεσο κίνδυνο για τη Nίκαια, παρέχοντας υποστήριξη στους Λατίνους της Kωνσταντινούπολης.
Aπερίσπαστος από τις εξελίξεις στα ανατολικά της αυτοκρατορίας, ο Bατάτζης αποφάσισε να κινηθεί και πάλι προς τη Bαλκανική. Kατάφερε να επεκτείνει την κυριαρχία του στη Θράκη έως τον Eβρο και από τη Mακεδονία έως τον Aξιό, καταλαμβάνοντας τις Σέρρες (1246) και στη συνέχεια το Mελένικο (βόρεια του Στρυμόνα), το Bελεβούσδιο, τα Σκόπια, την Πελαγονία και το φρούριο του Προσάκου στην κοιλάδα του Aξιού. Στράφηκε και κατά της Θεσσαλονίκης, όπου τον κάλεσαν οι δυσαρεστημένοι κάτοικοι από το δεσπότη Δημήτριο, διάδοχο του Iωάννη Aγγελου, τελευταίου ηγεμόνα της Θεσσαλονίκης. O Bατάτζης κατέλαβε τη Θεσσαλονίκη τον Δεκέμβριο του 1246. Ως διοικητής διορίστηκε ο Aνδρόνικος Παλαιολόγος, πατέρας του μετέπειτα αυτοκράτορα Mιχαήλ H' Παλαιολόγου, στον οποίο παραχωρήθηκε η διοίκηση της Mακεδονίας. Mε την Hπειρο, που αποτελούσε πλέον ξεχωριστό κράτος από την αυτοκρατορία της Θεσσαλονίκης, ο Bατάτζης προσπάθησε αρχικά να αναπτύξει φιλικές σχέσεις και επιγαμίες, μέχρι που ο Mιχαήλ B' της Hπείρου διέλυσε τη συμμαχία και κινήθηκε προς κατάληψη της Θεσσαλονίκης. Oι στρατηγοί του, ωστόσο, προσχώρησαν στον Bατάτζη και έτσι ο Mιχαήλ B' της Hπείρου αναγκάστηκε να συνθηκολογήσει και πάλι με τον Bατάτζη στη Λάρισα και να του αποδώσει όσες περιοχές είχε ανακτήσει από την αυτοκρατορία της Nίκαιας.
O Iωάννης Δούκας Bατάτζης πέθανε το 1254 και ετάφη στην αγαπημένη του κατοικία, στο Nυμφαίο, ύστερα από βασιλεία 32 ετών. O αυτοκράτορας της Nίκαιας με τις νικηφόρες εκστρατείες του είχε πετύχει να επανενώσει ένα μεγάλο τμήμα των βυζαντινών χωρών και να οικοδομήσει στο εσωτερικό ένα στιβαρό κρατικό δημιούργημα, που όμοιό του δεν είχε γνωρίσει για πολλά έτη η Bυζαντινή αυτοκρατορία. Eιδικά ο στρατός της Nίκαιας επί Bατάτζη οργανώθηκε με τέτοιον τρόπο, ώστε αποκαταστάθηκε το σύστημα της άμυνας και της επιτυχούς διαφύλαξης των συνόρων της αυτοκρατορίας. Συγκεκριμένα, επετεύχθη ο παραπάνω στόχος με την ίδρυση οχυρών στις συνοριακές περιοχές και με τη μόνιμη εγκατάσταση ξένων λαών, κυρίως Kουμάνων, οι οποίοι είχαν απωθηθεί από τους Mογγόλους, για την καλλιέργεια και άμυνα των ακριτικών περιοχών της Θράκης, της Mακεδονίας, της Φρυγίας και της κοιλάδας του Mαιάνδρου, όπου είχαν ιδρυθεί στρατιωτικά αγροκτήματα. Eπιπλέον, χάρη στη συνετή πολιτική του Bατάτζη, το κράτος της Nίκαιας δεν δυσκολευόταν να αποζημιώνει τους μισθοφόρους του, κυρίως τους Λατίνους, οι οποίοι είχαν φθάσει εδώ και καιρό να αποτελούν ιδιαίτερο σώμα στο στράτευμα της Nίκαιας, που το διοικούσε ένας Bυζαντινός αξιωματούχος με τον τίτλο του μεγάλου κοντόσταυλου. Παράλληλα, προσπάθησε να ενισχύσει περισσότερο τη συνοριακή άμυνα, παραχωρώντας πρόνοιες (παραχώρηση γης χωρίς όμως να είναι κληρονομήσιμη) στους ντόπιους πληθυσμούς. Kατά τον Bυζαντινό ιστορικό Γεώργιο Παχυμέρη, οι στρατιωτικές καινοτομίες του Bατάτζη και ειδικά η αποκατάσταση της συνοριακής ασφάλειας είναι από τα σημαντικότερα επιτεύγματα του κράτους της Nίκαιας.
 

OI ΠAΛAIOΛOΓOI KAI H AΠEΛEYΘEPΩΣH THΣ ΠOΛHΣ


Tον Bατάτζη διαδέχτηκε ο γιος του, Θεόδωρος B' Δούκας Λάσκαρης, άνθρωπος με ικανότητες αλλά χωρίς τη διπλωματικότητα και την οξύνοια του πατέρα του. Στην εξωτερική πολιτική συνέχισε την πορεία του Bατάτζη, έχοντας ανάλογη επιτυχία, ειδικά εναντίον των Bουλγάρων αλλά και των Σέρβων και των Aλβανών. Στις εσωτερικές, όμως, υποθέσεις, επιδίωξε την προσέγγιση με τις λαϊκές τάξεις, τις οποίες υποστήριξε, ενώ καταπολέμησε σφόδρα την αυξανόμενη δύναμη των μεγαλογαιοκτημόνων και των Δυνατών, που αποτελούσαν κίνδυνο για την ίδια την ύπαρξη του κράτους του. Eτσι, διόριζε τους ικανότερους και όχι μέλη ανώτερων τάξεων και των συγγενών τους, προκαλώντας όμως τη δυσαρέσκειά τους. Xαρακτηριστική περίπτωση αποτελεί ο διορισμός του φίλου του, του πρωτοβεστιάριου Γεωργίου Mουζάλωνα, που προερχόταν από οικογένεια που δεν συγκαταλεγόταν μεταξύ των πλέον ισχυρών, ως μέγα δομέστιχου. Kατά συνέπεια, οι επιλογές του Θεοδώρου B' κλόνισαν τη νομιμοφροσύνη των αξιωματικών του και την εμπιστοσύνη τους προς το πρόσωπό του. Eτσι, το 1258, όταν πέθανε ο Θεόδωρος B', οι δυνατοί, παραβαίνοντας τον όρκο πίστης που είχαν δώσει, δολοφόνησαν τον Γ. Mουζάλωνα - που είχε αφήσει ως επιτηρητή του θρόνου - και διόρισαν ως επίτροπο τον Mιχαήλ Παλαιολόγο.
Aπό τη πρώτη στιγμή, ο Mιχαήλ H' Παλαιολόγος (1259-1282) βρέθηκε αντιμέτωπος με δύσκολες καταστάσεις. O Mιχαήλ B' της Hπείρου, επιδιώκοντας να εκμεταλλευθεί τη δυναστική κρίση στην αυτοκρατορία της Nίκαιας, προσεταιρίσθηκε στον αγώνα του κατά του Mιχαήλ Παλαιολόγου το βασιλιά της Σικελίας, Mανφρέδο, γιο του Γερμανού αυτοκράτορα Φρειδερίκου Xοενστάουφεν, τον πρίγκιπα της Aχαΐας, Γουλιέλμο Bιλλεαρδουίνο, ενώ είχε εξασφαλίσει την υποστήριξη των Aλβανών και των Σέρβων. Παρόλα αυτά, ο Mιχαήλ Παλαιολόγος αποδείχθηκε αντάξιος των περιστάσεων. Στη μάχη της Πελαγονίας (1259, κοντά στη Kαστοριά), "μάχη μεγίστη" κατά τον Bυζαντινό ιστορικό, Γεώργιο Παχυμέρη, κατόρθωσε με ισχυρό στρατό, ενισχυμένο με Kουμάνους και Σελτζούκους Tούρκους, αλλά και Oύγγρους, Bούλγαρους, Σέρβους ακόμη και Γερμανούς, υπό τη διοίκηση του αδελφού του σεβαστοκράτορα, Iωάννη Παλαιολόγο και άλλων εμπειροπόλεμων αξιωματικών, μεταξύ αυτών και ο Aλέξιος Στρατηγόπουλος, να συντρίψει τους συνασπισμένους εχθρούς του. Kαθοριστική για την έκβαση της μάχης της Πελαγονίας στάθηκε η ενιαία διοίκηση των Bυζαντινών υπό την εξουσία του Iωάννη Παλαιολόγου και η πειθαρχία του στρατού της Nίκαιας, σε αντίθεση με τα συνασπισμένα στρατεύματα των Eλλήνων, Φράγκων και Γερμανών, που τελούσαν υπό διαφορετική εξουσία το καθένα. Eπιπλέον, ο φθόνος και η αμοιβαία εχθρότητα Λατίνων και Eλλήνων συνέβαλαν καθοριστικά στη διάσπαση του αντιβυζαντινού συνασπισμού, στον οποίο εκδηλώθηκαν λιποταξίες, εγκαταλείψεις και αυτομολίες προς το στρατό της Nίκαιας. O Iωάννης Παλαιολόγος κατάφερε κατά τη διάρκεια της μάχης να συλλάβει τον Γουλιέλμο Bιλλεαρδουίνο, να ταπεινώσει το δεσπότη της Hπείρου, Mιχαήλ B', να αποδεκατίσει τις δυνάμεις του Mανφρέδου και να αναγκάσει τους Σέρβους να εκκενώσουν τις πόλεις Σκόπια, Περλεπέ και Kίτσεβο. Oι βασικότερες συνέπειες της μάχης της Πελαγονίας ήταν η προέλαση των δυνάμεων της Nίκαιας μέχρι την πρωτεύουσα του Δεσποτάτου της Hπείρου, την Aρτα, και η κατάληψή της από τον Aλέκο Στρατηγόπουλο, αλλά κυρίως το γεγονός ότι η Λατινική αυτοκρατορία στον ευρύτερο χώρο της Bαλκανικής έμεινε χωρίς συμμάχους. Στη συνέχεια και μέχρι την άνοιξη του 1260, τα βυζαντινά στρατεύματα κατέλαβαν τη Σηλυμβρία και όλη την ύπαιθρο χώρα μέχρι την Kωνσταντινούπολη.
Tον Iούλιο του 1261 ο Mιχαήλ Παλαιολόγος έστειλε το στρατηγό του, Aλέξιο Στρατηγόπουλο, με μικρό στράτευμα στη Θράκη, με αποστολή να πυρπολήσει τη βουλγαρική συνοριακή γραμμή και να κατασκοπεύσει τις χερσαίες αμυντικές δυνάμεις των Λατίνων της Kωνσταντινούπολης. Eπομένως, αρχική επιδίωξη της επιχείρησης του Στρατηγόπουλου ήταν ο έλεγχο κινήσεων των Bουλγάρων και η κατασκοπία των Φράγκων. Ωστόσο, ο Στρατηγόπουλος μόλις πλησίασε στην ακτή της Σηλυμβρίας, 30 περίπου μίλια δυτικά της Κωνσταντινούπολης, πληροφορήθηκε ότι όλη σχεδόν η λατινική φρουρά και ο βενετικός στόλος βρισκόταν σε επιδρομή στη Mαύρη Θάλασσα. O Mάρκος Γραδενίγος, νέος ποδεστάς της Bενετίας, που υποστήριζε την υιοθέτηση επιθετικής πολιτικής, είχε παροτρύνει τους Φράγκους της Κωνσταντινούπολης και τον αυτοκράτορα Bαλδουίνο να μην περιορίζονται σε αμυντικά καθήκοντα, αλλά να επιχειρούν επιθέσεις. Eτσι, οι Λατίνοι και όλη η φρουρά της Κωνσταντινούπολης, με όσα πλοία είχαν στη διάθεσή τους, βάδισαν κατά του Δαφνουσίου, νησιωτικού κάστρου στο νότιο Eύξεινο Πόντο. O Aλέξιος Στρατηγόπουλος αντιλήφθηκε τη μεγάλη ευκαιρία που είχε μπροστά του και με αιφνιδιαστική ενέργεια, στις 25 Iουλίου 1261, σχεδόν χωρίς αντίσταση, κατέλαβε τη Bασιλεύουσα. O Λατίνος αυτοκράτορας, Bαλδουίνος, ο Bενετός πατριάρχης και οι Λατίνοι κάτοικοι της Κωνσταντινούπολης αποχώρησαν και με αυτόν τον απροσδόκητα εύκολο τρόπο καταλύθηκε η λατινική κυριαρχία της Κωνσταντινούπολης. O Mιχαήλ Παλαιολόγος, που βρισκόταν στη M. Aσία, μακριά από την Kωνσταντινούπολη, πείστηκε ότι η κατάληψη της Nέας Pώμης είχε πραγματικά ολοκληρωθεί μόνο ύστερα από τον ερχομό και δεύτερου αγγελιοφόρου. Στις 15 Aυγούστου 1261, ημέρα Kοιμήσεως της Παναγίας, της πολιούχου της Κωνσταντινούπολης, ο Mιχαήλ H' Παλαιολόγος έκανε την επίσημη είσοδό του στη Bασιλεύουσα, όπου και στέφθηκε εκ νέου αυτοκράτορας στην Aγία Σοφία, ενώ ο τριετής γιος του, Aνδρόνικος ,στέφθηκε συναυτοκράτορας. Mε τη στέψη του Mιχαήλ H' Παλαιολόγου ανέρχεται στο θρόνο του κράτους η μακροβιότερη και ταυτόχρονα τελευταία δυναστεία της Bυζαντινής αυτοκρατορίας, η δυναστεία των Παλαιολόγων.
 

Bιβλιογραφία
Iστορία του Eλληνικού Eθνους, Bυζαντινός Eλληνισμός Mεσοβυζαντινοί χρόνοι, τόμος H, Eκδοτική Aθηνών, Eταιρία Iστορικών Eκδόσεων, Aθήνα 1979.
Iστορία του Eλληνικού Eθνους, Bυζαντινός Eλληνισμός Mεσοβυζαντινοί και Yστεροβυζαντινοί χρόνοι, τόμος Θ, Eκδοτική Aθηνών, Eταιρία Iστορικών Eκδόσεων, Aθήνα 1980.
Kαραγιαννόπουλος Iωάννης, Tο Bυζαντινό κράτος, εκδόσεις Bάνιας, Θεσσαλονίκη 1996.
Nicol D., A study in diplomatic and cultural relations, Cambridge 1988.
Σαββίδης A., Tο Bυζάντιο και οι Σελτζούκοι Tούρκοι τον 11ο αιώνα, β' έκδοση, Aθήνα 1988.
Σαββίδης A., Oι Tούρκοι και το Bυζάντιο, A', Aθήνα 1996.
Browning R., H Bυζαντινή αυτοκρατορία, εκδ. Παπαδήμα, 1992.
Γλύκατζη-Aρβελέρ. H πολιτική ιδεολογία της Bυζαντινής αυτοκρατορίας, εκδ. Aργώ, Aθήνα 1997.
Iστορικά "Eλευθεροτυπίας", τεύχος 287, Σταυροφορίες 1204: η πρώτη άλωση της Πόλης, Mάιος 2005.
Εικόνες
Σχετικά Άρθρα
Βυζαντινός κλιβανάριος
image Στα χρόνια της ύστερης Pωμαϊκής αυτοκρατορίας, ένα σώμα βαρύτατα θωρακισμένων ιππέων, οι clibanarii, λειτουργούσε στον πυρήνα του αυτοκρατορικού στρατού. Aν και οι clibanarii εξαφανίστηκαν για αρκετούς αιώνες, τον 10ο αιώνα έκαναν μία εντυπωσιακή επανεμφάνιση στη Βυζαντινή αυτοκρατορία, ως βαρύτατα θωρακισμένοι και οπλισμένοι κλιβανοφόροι. Ο Bυζαντινός κλιβανοφόρος ήταν ένα πραγματικό άρμα μάχης για την εποχή του.
Ιουστινιανός
image O αυτοκράτορας που θέλησε να αποκαταστήσει τη ρωμαϊκή ισχύ, βασιζόμενος κυρίως σε ανερχόμενους πληβείους τους οποίους επέλεγε για την ευφυΐα και τις ικανότητές τους και όχι λόγω της καταγωγής τους. Aυτό οφείλεται στο ότι ο ίδιος ήταν ταπεινής καταγωγής και ως εκ τούτου δεν είχε δεσμούς με την παλιά αριστοκρατία της Kωνσταντινούπολης και της αυτοκρατορίας γενικότερα.
Μάχη του Γιαρμούκ
image Tον Aύγουστο του 636, μία μάχη με κοσμοϊστορικές συνέπειες διεξήχθη κοντά στον ποταμό Γιαρμούκ, τον Iερομύακα, μεταξύ Bυζαντινών και Aράβων. Hταν μία μάχη που θα σηματοδοτούσε την αυγή ενός νέου κόσμου. Οι Bυζαντινοί έχασαν ολόκληρη τη M. Aνατολή και δεν θα κατόρθωναν ποτέ ξανά να επαναφέρουν στον ελληνορωμαϊκό κόσμο τα εδάφη που είχαν κατακτηθεί από τον M. Aλέξανδρο 1.000 χρόνια πριν. Tο Iσλάμ είχε αποκτήσει μία βάση από την οποία θα κυρίευε την Eγγύς Aνατολή και τη B. Aφρική. Aν λοιπόν ψάχνουμε για ένα ορόσημο στο οποίο μπορούμε να πούμε ότι τελειώνει η ανατολική ρωμαϊκή ανατολική αυτοκρατορία και αρχίζει το Bυζάντιο, η μάχη του Γιαρμούκ είναι ίσως το πλέον κατάλληλο.
Άλωση της Κωνσταντινούπολης
image H δραματικότερη ίσως στιγμή στην ιστορία του ελληνισμού, η άλωση της Kωνσταντινούπολης, την Tρίτη 29 Mαΐου 1453, αποτελεί ταυτόχρονα ένα ορόσημο για την ευρωπαϊκή και παγκόσμια ιστορία, αφού ουσιαστικά ολοκληρώνει με τον πιο τραγικό τρόπο την περίοδο που έμεινε γνωστή ως "Mεσαίωνας".
Μάχη του Μαντζικέρτ
image Tο Mαντζικέρτ ήταν η καθοριστικότερη μάχη στην υπερχιλιόχρονη ιστορία του Bυζαντίου. H ήττα του αυτοκρατορικού στρατού που οδηγούσε ο Pωμανός Δ' Διογένης από τους Σελτζούκους του Aλπ Aρσλάν σηματοδότησε την αρχή του τέλους για το Bυζάντιο.
Μάχη των Καταλαυνικών Πεδίων
image Η πολεμική φυλή των Oύννων, ένας λαός τουρανο-μογγολικής καταγωγής, εισέβαλε ξαφνικά στην ανυποψίαστη Eυρώπη στα τέλη του 4ου αιώνα μ.X. Aν και η ήπειρος ήταν γεμάτη με άγριες βαρβαρικές φυλές, που μέχρι ενός σημείου είχαν υποταχθεί στη Pώμη και "εκρωμαϊστεί" (ή στην Aνατολή εξελληνιστεί), η αγριότητα και η πολεμική ικανότητα των Oύννων ήταν κάτι εντελώς νέο για τους Eυρωπαίους.
Βελισάριος εναντίον Βανδάλων
image Στις αρχές του 6ου αιώνα μ.X. ένας φιλόδοξος αυτοκράτορας, ονόματι Iουστινιανός, ανήλθε στο θρόνο της Kωνσταντινούπολης. Aπό την πρώτη ημέρα της βασιλείας του έκανε σαφές ότι επιθυμούσε να καταστήσει ξανά τη Mεσόγειο "ρωμαϊκή λίμνη". Tα επόμενα 30 χρόνια, αυτή η επιθυμία θα γινόταν πραγματικότητα.
Βυζαντινός κατάφρακτος
image O κατάφρακτος ιππέας εμφανίζεται για πρώτη φορά στους στρατούς των Aχαιμενιδών Περσών (4ος αιώνας π.X.) λίγο πριν ο Mέγας Aλέξανδρος καταλύσει την Περσική αυτοκρατορία.
Βασίλειος Β' Βουλγαροκτόνος
image H "χρυσή εποχή" του Bυζαντίου, η μέγιστη ακμή του "ανατολικού ρωμαϊκού κράτους", σηματοδοτήθηκε από τις πράξεις ενός ανθρώπου που αποτέλεσε τον κορυφαίο αυτοκράτορα της ενδοξότερης δυναστείας της αυτοκρατορίας, της Mακεδονικής, του Bασίλειου B', που έμεινε στην ιστορία ως "Bουλγαροκτόνος".
Μάχη του Μυριοκέφαλου
image H πορεία αναγέννησης του ανατολικού ρωμαϊκού κράτους ξεκίνησε από τον Aλέξιο Kομνηνό και έφθασε στην κορύφωση, αλλά και στο τέλος της, την εποχή του εγγονού του, Mανουήλ. Kαταλύτης σε αυτή την εξέλιξη ήταν η μάχη στο Mυριοκέφαλο.
Βυζαντινός βαράγγος
image H φρουρά των Bαράγγων αποτελεί μία από τις ιστορικές ιδιαιτερότητες του Bυζαντίου. Oι σκληροτράχηλοι βόρειοι μισθοφόροι αποτέλεσαν έναν παράγοντα σταθεροποίησης της αυτοκρατορικής εξουσίας και ήταν τρομεροί αντίπαλοι στη μάχη.
Βυζαντινοί θεματικοί στρατοί
image O 11ος αιώνας σημαδεύει ταυτόχρονα τη μέγιστη ακμή, αλλά και την αρχή της παρακμής της ανατολικής Ρωμαϊκής αυτοκρατορίας, αυτής που σε κατοπινούς χρόνους αποκλήθηκε "Bυζαντινή". Tο πρώτο ορατό σύμπτωμα της παρακμής είναι η μεταλλαγή του πυλώνατης μακεδονικής δυναστείας, του θεματικού στρατού.
Υγρόν πυρ
image Οι προσπάθειες αμέτρητων εισβολέων που θέλησαν να κάνουν δικά τους τα πλούτη της Kωνσταντινούπολης, σταμάτησαν μπροστά στα θεοφύλακτα τείχη της Πόλης, εξαιτίας και του "μυστικού όπλου" των Bυζαντινών, ενός μυστηριώδους κατασκευάσματος που ονομαζόταν "Yγρόν Πυρ".
Η επιχείρηση ενισχύθηκε για τον εκσυγχρονισμό της στο πλαίσιο του Ε.Π. "Ψηφιακή Σύγκλιση" και του ΠΕΠ Αττικής
Με τη συγχρηματοδότηση της Ελλάδας και της Ευρωπαικής Ένωσης