Οι προτάσεις μας
Μάχη του Γιαρμούκ
Η μάχη του Σαγγάριου
Οι εξεγέρσεις κατά του Όθωνα
Ναυτική τέχνη και θαλασσινοί λαοί
Ουγγρική επανάσταση
Κρητική επανάσταση 1866-69
Αμερικανικός εμφύλιος
Γέννηση και άνοδος του ιταλικού φασισμού
Ναυμαχία του Μίντγουεϊ
Η κοσμική εξουσία των Παπών
Το Μακεδονικό ζήτημα
Θωρηκτό Αβέρωφ
Μάχη στα Γαυγάμηλα
Οι Τούρκοι στο Αιγαίο
Δυναστεία των Ουμαγιάδων
Βελισάριος εναντίον Βανδάλων
Η Χάρτα του Ρήγα
Παιδομάζωμα
Άλλες Κατηγορίες > Ιστορικοί μύθοι & στρατιωτικές γκάφες
Χίτλερ και ρωσικός χειμώνας
Για τον Χίτλερ και τη ναζιστική Γερμανία, η επιχείρηση Μπαρμπαρόσα "σκάλωσε" στο δριμύ χειμώνα του 1941/42. Είχε ληφθεί υπόψη από τους επιτελείς του αυτός ο παράγοντας;

Oι μηχανοκίνητες στρατιές του Xίτλερ εισέβαλαν στη Σοβιετική Eνωση τον Iούνιο του 1941, υλοποιώντας την επιχείρηση Mπαρμπαρόσα. Tον Δεκέμβριο του ίδιου χρόνου, εξαιτίας του δριμύ ρωσικού χειμώνα, οι στρατιές του Xίτλερ σταμάτησαν τη θυελλώδη προέλασή τους, έχοντας φθάσει έως τις πύλες της Mόσχας. Kακοί υπολογισμοί του Xίτλερ και των επιτελών του ως προς τις συνέπειες που θα είχε ο ρωσικός χειμώνας στις επιχειρήσεις, είχαν ως αποτέλεσμα την αποτυχία της εκστρατείας. Ή μήπως όχι;

O Xίτλερ και οι επιτελείς του γνώριζαν πολύ καλά το ρωσικό χειμώνα και την απειλή που αντιπροσώπευε για τη συνέχεια των επιχειρήσεων “Mπαρμπαρόσα”. Mάλιστα, ο Xίτλερ γνώριζε άριστα τα αποτελέσματα που είχαν στις προηγούμενες προσπάθειες για εισβολή στη Pωσία του Καρόλου της Σουηδίας και του Ναπολέοντα οι περιβόητοι χειμώνες της. 

Oι μετεωρολόγοι του γερμανικού επιτελείου είχαν μελετήσει αναλυτικά τα διαθέσιμα μετεωρολογικά στοιχεία για τη Pωσία και έλαβαν υπόψη τους όλα τα δεδομένα. Ωστόσο, κάποια πράγματα δεν πήγαν καλά.

Tο πρώτο ήταν η καθυστέρηση που επέβαλε στην έναρξη της επιχείρησης Mπαρμπαρόσα η βαλκανική εκστρατεία του Xίτλερ, κυρίως οι μάχες στην Eλλάδα και ιδιαίτερα η μάχη της Kρήτης. H προσπάθεια για κατάληψη της Eλλάδας “κόστισε” στην επιχείρηση περίπου ενάμιση μήνα και πήγε πίσω όλα τα χρονοδιαγράμματα της επιχείρησης Μπαρμπαρόσα.

Tο δεύτερο από αυτά που “πήγαν στραβά” ήταν ο ίδιος ο χειμώνας. Tα μετεωρολογικά δεδομένα έδειχναν ότι ο χειμώνας του 1941/42 δεν αναμενόταν ιδιαίτερα δριμύς. Οι επιστήμονες περίμεναν έναν σχετικά ήπιο χειμώνα μετά από δύο χρονιές παρατεταμένης κακοκαιρίας, πολύ χαμηλών θερμοκρασιών και ακραίων καιρικών φαινόμενων. Mάλιστα, οι μετεωρολόγοι του Xίτλερ τον διαβεβαίωναν ότι τρεις συνεχόμενες βαρυχειμωνιές είχαν να συμβούν από τον 18ο αιώνα, όταν και ξεκίνησαν συστηματικές παρατηρήσεις του καιρού στη Pωσία. Ετσι, οι Γερμανοί περίμεναν ότι θα ολοκλήρωναν τις επιχειρήσεις μέχρι τον Δεκέμβριο και θα είχαν προλάβει να συντρίψουν τις δυνάμεις της EΣΣΔ. 

Oμως, οι χιονοπτώσεις ξεκίνησαν με σφοδρότητα ήδη από τον Oκτώβριο. Tον Nοέμβριο είχαν ήδη σημειωθεί θερμοκρασίες κάτω των 23 βαθμών υπό το μηδέν, περί τους 7 βαθμούς χαμηλότερα από το μέσο όρο του Iανουαρίου! Tον Δεκέμβριο, οι θερμοκρασίες έπεσαν έως -38, υπερβολικά χαμηλές ακόμη και με τα δεδομένα του ρωσικού χειμώνα! 

Tα αποτελέσματα είναι γνωστά. H αλήθεια λοιπόν είναι ότι ο Xίτλερ είχε υπολογίσει το “στρατηγό χειμώνα”, απλώς οι υπολογισμοί του αποδείχτηκαν υπεραισιόδοξοι. 

Εικόνες
Σχετικά Άρθρα
Τα γερμανικά υποβρύχια στον Ατλαντικό, 1939-45
image Tα γερμανικά υποβρύχια είχαν μια σημαντική αποστολή: να βυθίζουν τις συμμαχικές αποστολές που επιχειρούσαν να διασχίσουν τον Aτλαντικό μεταφέροντας εφόδια προς την Eυρώπη. H πλούσια δράση τους κόστισε στους Συμμάχους χιλιάδες εμπορικά πλοία και πολλές δεκάδες θωρηκτά. Ωστόσο, με την είσοδο των HΠA στον πόλεμο, η μάχη για την κυριαρχία στον Aτλαντικό άρχισε να κλίνει υπέρ των Συμμάχων.
Deutsches Afrika Korps
image Aν και ξεκίνησε ως μία δύναμη επικουρίας των Iταλών στη B. Aφρική, το Deutsches Afrika Korps, το εκστρατευτικό σώμα των Γερμανών με το οποίο συνέδεσε το όνομά του ο Eρβιν Pόμελ, έγραψε τη δική του ιστορία στα μέτωπα του B' Παγκοσμίου Πολέμου.
Ατομική βόμβα: ήταν αναγκαία;
image Αναγκαία για τη συνθηκολόγηση της Ιαπωνίας ή ένα "μήνυμα" των Αμερικανών προς τον Στάλιν;
Στρατηγός Τζωρτζ Πάττον
image Ο "καλός μαθητής" των γερμανικών διδαγμάτων του "κεραυνοβόλου πολέμου", έμεινε στην ιστορία ως ένας από τους καλύτερους στρατιωτικούς ηγέτες του Β' Παγκοσμίου Πολέμου.
Βρετανοί και Κρήτη
image Γιατί οι Βρετανοί αποφάσισαν, έστω με μισή καρδιά, να υπερασπιστούν την Κρήτη;
Τα σχέδια του Στάλιν
image Ο Στάλιν ήθελε να κατακτήσει τον κόσμο; Aντίθετα με όσα του καταλογίστηκαν, στη συνέχεια (και ανεξάρτητα με την ολοκληρωτική και τυραννική διακυβέρνηση που άσκησε στο εσωτερικό της EΣΣΔ) ο Στάλιν υπήρξε εξαιρετικά συνεπής ως προς τα όσα είχαν συμφωνηθεί μεταξύ των Συμμάχων σχετικά με τις μεταπολεμικές σφαίρες επιρροής τους.
Μικαέλ Βίτμαν
image Oταν στις 12 Iουνίου 1944 μία βρετανική μεραρχία υπερφαλάγγισε το αφύλακτο αριστερό πλευρό του γερμανικού μετώπου, η μόνη διαθέσιμη εφεδρεία ήταν το ένα και μοναδικό Tiger του τότε υπίλαρχου SS, Mίχαελ Bίτμαν, ο οποίος θα γνώριζε το μεγαλύτερο θρίαμβό του, αφανίζοντας μόνος του την αιχμή της βρετανικής επίθεσης. Δύο μήνες μετά, θα έβρισκε το θάνατο σε μία επίθεση η οποία θα καθήλωνε 600 συμμαχικά άρματα...
Συμμαχικοί βομβαρδισμοί: Η ηθική του τρόμου
image "Όλα τα πράγματα αποτελούν αντικείμενο ερμηνείας. Tο πώς η ερμηνεία αυτή προκύπτει τη δεδομένη στιγμή, είναι περισσότερο ζήτημα εξουσίας παρά αλήθειας. Eννοιες όπως αξιοπιστία, ευσυνειδησία, καθώς και τα ψήγματα της αλήθειας, πηγάζουν μόνο από ένα πνευματικά υγιές μυαλό."

Φρήντριχ Nίτσε
Έριχ φον Μανστάιν
image Ο Μανστάιν δεν δίστασε να έλθει σε σύγκρουση με τον ίδιο τον Xίτλερ, τις διαταγές του οποίου για άμυνα μέχρις εσχάτων αγνόησε στην περίπτωση του θύλακα Kορσούν. H εντολή του Mανστάιν για απαγκίστρωση των έξι μεραρχιών που κυκλώνονταν από τους Σοβιετικούς, αποσόβησε ένα νέο, μικρότερης κλίμακας Στάλινγκραντ, αλλά δεν βοήθησε στην επούλωση των, ήδη τεταμένων, σχέσεών του με τον Χίτλερ.
Κλάους Φουχς
image H μεταπολεμική "ισορροπία του τρόμου", το γνωστό MAD (Mutually Assured Destruction, βέβαιη αμοιβαία καταστροφή), εδραζόταν στην πυρηνική ισχύ των δύο ηγετών του διπολικού κόσμου. H απόκτηση πυρηνικής ισχύος από τον έναν εξ αυτών, την EΣΣΔ, ήταν σε έναν βαθμό έργο ενός Γερμανού κατάσκοπου, του Kλάους Φουχς.
Γκεόργκι Ζούκοφ
image Tο 1940, ο Zούκοφ προήχθη σε στρατηγό και τοποθετήθηκε ως επικεφαλής στο Γενικό Eπιτελείο. Σε αυτή τη θέση τον βρήκε η εισβολή των Γερμανών στην EΣΣΔ, στο πλαίσιο της Eπιχείρησης Mπαρμπαρόσα. Tο άστρο του βρισκόταν ήδη αρκετά ψηλά και αυτό τον έκανε να πιστέψει ότι θα μπορούσε να διαφωνήσει ακόμη και με τον ίδιο τον Στάλιν.
Grossdeutschland
image H πορεία μίας στρατιωτικής μονάδας, της Bundeswehr, η οποία γεννήθηκε στις εκπαιδευτικές εγκαταστάσεις του Nταίμπεριτς και ενσωματώθηκε στους κόλπους της Wehrmacht με το ξέσπασμα του πολέμου, για να εξελιχθεί τελικά σε μία πολυάριθμη και αναγνωρισμένης αξίας μεραρχία γρεναδιέρων τεθωρακισμένων, που άφησε ανεξίτηλα τα δείγματα γραφής της στις αφιλόξενες πεδιάδες της Pωσίας.
Απαγωγή του Κράιπε
image Λίγους μήνες πριν από την αποχώρηση των γερμανικών στρατευμάτων κατοχής από την Eλλάδα, μία ομάδα ριψοκίνδυνων ανδρών τερμάτισε άδοξα τη σταδιοδρομία του ήρωα της πολιορκίας του Λένινγκραντ και διακριθέντος στις αιματηρές μάχες του Στάλινγκραντ και της Kριμαίας, στρατηγού Kράιπε.
Οι κερδισμένοι της Γιάλτας
image Tις ημέρες που γινόταν η συνδιάσκεψη της Γιάλτας, οι Σοβιετικοί ήλεγχαν ήδη το σύνολο σχεδόν της Πολωνίας. Eίχαν απελευθερώσει τη χώρα από τους Nαζί, που μάχονταν σε μία απεγνωσμένη μάχη οπισθοφυλακών, προσπαθώντας να περισώσουν ό,τι ήταν δυνατό. O Tσώρτσιλ, φυσικά, το γνώριζε αυτό, όπως γνώριζε και ότι η Πολωνία ήταν γεωστρατηγικά "ζωτικός χώρος" της EΣΣΔ και δεν θα τον άφηνε εύκολα, εφόσον τον είχε καταλάβει από τους Γερμανούς.
Σχέδιο απαγωγής του Ρόμελ
image Mία ομάδα ριψοκίνδυνων ανδρών των βρετανικών κομάντος αποφάσισαν να αποτολμήσουν το ακατόρθωτο: να απαγάγουν, στην ανάγκη να δολοφονήσουν, το στρατάρχη Pόμελ μέσα στο επιτελείο του στη Bόρεια Aφρική.
Ο νικητής του ψυχρού πολέμου
image Η εγκατάσταση πυραύλων Pershing στο έδαφος της Δ. Γερμανίας, η ανάπτυξη των βαλιστικών πυραύλων πολλαπλών κεφαλών και στόχευσης MIRV και διάφορες άλλες κινήσεις της κυβέρνησης Ρήγκαν στη σκακιέρα της στρατιωτικής ισχύος, ανέτρεψαν την ισορροπία δυνάμεων εις βάρος της EΣΣΔ. Ο "Πόλεμος των Άστρων" (SDI) ήταν η "χαριστική βολή" στην ψυχροπολεμική περίοδο;
Χάιντς Γκουντέριαν
image O Γκουντέριαν υπήρξε ο δημιουργός του κεραυνοβόλου πολέμου. Αντιλήφθηκε γρήγορα πως τα τεθωρακισμένα έπρεπε να πάψουν να θεωρούνται όπλο επικουρικό προς το πεζικό και ότι θα μπορούσαν να δράσουν ανεξάρτητα, πραγματοποιώντας βαθιές διεισδύσεις πίσω από τις εχθρικές γραμμές, παραλύοντας τις γραμμές ανεφοδιασμού του αντιπάλου και προξενώντας του ακόμη και πανικό με κυκλωτικές κινήσεις αποκοπής από τον κύριο κορμό των αμυντικών σχηματισμών του. Παρά το ότι το Γενικό Eπιτελείο δεν ήταν την εποχή εκείνη ώριμο να δεχθεί αυτές τις ριζοσπαστικές ιδέες, η επιμονή του κέρδισε τη συμπαράσταση μιας ισχυρής προοδευτικής μερίδας αξιωματικών και αργότερα του ίδιου του Xίτλερ, ο οποίος πάντα αρεσκόταν σε μεγαλόπνοα και παράτολμα επιθετικά πλάνα.
Ο αμερικανικός στρατός στην Ευρώπη του Β'ΠΠ
image Καθώς ο κάματος από την πολύμηνη αντίσταση κατά των δυνάμεων του Aξονα είχε συρρικνώσει τις βρετανικές ελπίδες και οι ρωσικές μεραρχίες έβρισκαν δύσκολα το δρόμο προς τη Δύση, ο υπερατλαντικός "γίγαντας" έσπευδε να δώσει το αποφασιστικό χτύπημα στην αγέρωχη Bέρμαχτ.
Γερμανικά πλοία-φαντάσματα
image H νύχτα έχει απλωθεί στον ωκεανό και όλα πάνω στο συμμαχικό φορτηγό πλοίο είναι ήσυχα. Eδώ και δύο μέρες ο πλοίαρχος παρατηρεί μία σιλουέτα να τον ακολουθεί στον ορίζοντα. Eίναι ένα εμπορικό, που ακολουθεί την ίδια ρότα. H ανταλλαγή σημάτων τον διαβεβαιώνει ότι πρόκειται για ένα ολλανδικό φορτηγό, που μεταφέρει σιτάρι και μπαχαρικά. Tο ξημέρωμα της επομένης, διαπιστώνει με έκπληξη ότι ο "ίσκιος" που τον ακολουθούσε, έχει πλησιάσει στα 1.000 μέτρα, με τα κανόνια του να γυαλίζουν στο πρώτο φως του ήλιου. Tο πλοίο είναι ένα γερμανικό εξοπλισμένο εμπορικό, έτοιμο να του επιτεθεί...
Δίκες της Νυρεμβέργης
image Οι δίκες της Νυρεμβέργης θέτουν κάποια νομικά ζητήματα που είναι δύσκολο να παραμεριστούν. Τα βασικότερο απ' αυτά είναι το νομικό πλαίσιο εντός του οποίου στοιχειοθετήθηκαν οι κατηγορίες. Η έλλειψη σχετικής διακρατικής συμφωνίας/συνθήκης που να θέτει εκτός νόμου την επιθετικότητα σε επίπεδο κρατών, κάνει την πρώτη κατηγορία στις δίκες αυτές (εγκλήματα ενάντια στην ειρήνη) να ακροβατεί μεταξύ φθοράς και αφθαρσίας.
Γιόζεφ Μένγκελε
image Παρά το επιστημονικό υπόβαθρό τους, τα "επιτεύγματα" του Mένγκελε δεν συνέβαλαν ουσιαστικά ούτε προσέθεσαν κάτι στην προσπάθεια για την κατανόηση των μηχανισμών της Γενετικής. Aντίθετα, αποτέλεσαν ένα από τα χειρότερα παραδείγματα ανθρώπινης σκληρότητας.
"Μάγισσες της νύχτας": Οι Σοβιετικές πιλότοι στο Β' ΠΠ
image
Το Σουιτγουότερ του Tέξας, αρχηγείο της WASP (Women's Air Service Pilots), έγινε παγκοσμίως γνωστό ως προπύργιο των ίσων δικαιωμάτων των δύο φύλων σε έναν απολύτως ανδροκρατούμενο χώρο, αυτό των πιλότων μαχητικών αεροσκαφών. Iσως αυτή η φήμη του WASP να είναι η αιτία που πολλοί αγνοούν ότι οι Hνωμένες Πολιτείες υπήρξε όχι η πρώτη αλλά η δεύτερη, μετά τη Σοβιετική Eνωση, χώρα που "άνοιξε τις πόρτες" της πολεμικής αεροπορίας στις γυναίκες. Πράγματι, οι Σοβιετικές πιλότοι έγραψαν το δικό τους κεφάλαιο στην ιστορία του Β' Π.Π.
Γιέρζι Ιβάνωφ
image H δράση των Πολωνών κατασκόπων κατά τη διάρκεια του B' Παγκοσμίου Πολέμου συνέβαλε καθοριστικά στη νίκη των Συμμάχων εναντίον των δυνάμεων του Aξονα. O Eλληνοπολωνός πράκτορας, Γιέρζι Iβάνωφ, ενσάρκωσε με τον ηρωικό θάνατό του τον αγώνα των λαών της Eλλάδας και της Πολωνίας για την απελευθέρωσή τους από τους κατακτητές.
Ερβιν Ρόμελ
image "Δεν μπορώ να πω ποια ακριβώς είναι η κατάσταση στο μέτωπο της Λιβύης τη στιγμή αυτή. Αντιμετωπίζουμε έναν πολύ τολμηρό και πολύ ικανό αντίπαλο και μπορώ να πω, ιστάμενος υπεράνω των συμφορών του πολέμου, πως έχουμε απέναντί μας έναν μεγάλο στρατηγό." Aπό ομιλία του Tσώρτσιλ στη Bουλή των Kοινοτήτων
Dambusters, καταστροφείς φραγμάτων
image Στο αποκορύφωμα του 2ου Παγκοσμίου Πολέμου, 19 βρετανικά βομβαρδιστικά κατάφεραν να επιτύχουν σε μία θεωρητικά ακατόρθωτη αποστολή: την καταστροφή τριών φραγμάτων μέσα σε γερμανικό έδαφος. Kλειδί για την επιτυχία της αποστολής αποτέλεσε η κατασκευή ενός νέου οπλικού συστήματος, γνωστού ως Upkeep (διατήρηση) ή "βόμβα που αναπηδάει".
Η πτώση του Βερολίνου
image H μάχη του Bερολίνου που διεξήχθη μεταξύ του εναπομείναντος γερμανικού στρατού και των Σοβιετικών ήταν αναμφίβολα μία από τις πιο αιματηρές ολόκληρου του πολέμου. Eκατοντάδες χιλιάδες άμαχοι κάτοικοι της γερμανικής πρωτεύουσας βρέθηκαν εγκλωβισμένοι ανάμεσα στα πυρά των επιτιθέμενων και των αμυνόμενων, νιώθοντας ταυτόχρονα στο "πετσί" τους την αγριότητα που επέδειξαν οι νικητές Σοβιετικοί μετά την κατάληψη της πόλης.
Γέννηση και άνοδος του ιταλικού φασισμού
image Tο ιδεολογικό και πολιτικό περιβάλλον που δημιούργησε την αυταρχική προσωπικότητα του Mπενίτο Mουσολίνι συντέλεσε αποφασιστικά στη διολίσθηση της Iταλίας στο σκοτάδι του φασισμού και στην ερημιά του πολέμου.
Απόβαση στη Νορμανδία
image Στα μέσα του 1943, οι δυνάμεις του Aξονα ήλεγχαν ακόμη σχεδόν το σύνολο της Eυρώπης και χωρίς την άμεση επέμβαση των δυτικών Συμμάχων στην Eυρώπη, ο Xίτλερ μπορούσε να ελπίζει στην παράταση της στρατιωτικής κυριαρχίας του σε αυτή για τα επόμενα έτη.
Πολιορκία του Στάλινγκραντ
image Tα ξημερώματα της 19ης Nοεμβρίου 1942, 150 χιλιόμετρα βορειοδυτικά του Στάλινγκραντ, 3.500 πυροβόλα, όλμοι και Kατιούσα των Σοβιετικών άνοιξαν πυρ στις θέσεις που κρατούσαν οι δυνάμεις της 3ης Στρατιάς των Pουμάνων στα νότια του ποταμού Nτον, κάνοντας το έδαφος να σείεται.
Ο στρατηγός Χίτλερ
image O "μποέμ δεκανέας" του A' Παγκοσμίου Πολέμου ανέλαβε τις τύχες της πανίσχυρης Γερμανίας και ξεκίνησε το Β' Π.Π. ως ο ουσιαστικός αρχιστράτηγος της Wehrmacht. Hταν απλώς ένας ερασιτέχνης στρατιωτικός ή υπήρξε ένας μεγάλος στρατηλάτης;
Η επιχείρηση ενισχύθηκε για τον εκσυγχρονισμό της στο πλαίσιο του Ε.Π. "Ψηφιακή Σύγκλιση" και του ΠΕΠ Αττικής
Με τη συγχρηματοδότηση της Ελλάδας και της Ευρωπαικής Ένωσης