Οι προτάσεις μας
Μάχη του Γιαρμούκ
Η μάχη του Σαγγάριου
Ουγγρική επανάσταση
Οι εξεγέρσεις κατά του Όθωνα
Κρητική επανάσταση 1866-69
Ναυτική τέχνη και θαλασσινοί λαοί
Αμερικανικός εμφύλιος
Γέννηση και άνοδος του ιταλικού φασισμού
Ναυμαχία του Μίντγουεϊ
Η κοσμική εξουσία των Παπών
Το Μακεδονικό ζήτημα
Θωρηκτό Αβέρωφ
Μάχη στα Γαυγάμηλα
Οι Τούρκοι στο Αιγαίο
Δυναστεία των Ουμαγιάδων
Βελισάριος εναντίον Βανδάλων
Η Χάρτα του Ρήγα
Παιδομάζωμα
Όπλα > Αρχαία & μεσαιωνικά
Βαλλίστρα
Η βαλλίστρα είναι ελληνική εφεύρεση. Για πρώτη φορά, μία παρόμοια συσκευή χρησιμοποιήθηκε από Eλληνες στρατιώτες τον 4ο αιώνα π.X. με το όνομα "γαστραφέτης".

Η βαλλίστρα είναι ελληνική εφεύρεση. Για πρώτη φορά, μία παρόμοια συσκευή χρησιμοποιήθηκε από Eλληνες στρατιώτες τον 4ο αιώνα π.X. με το όνομα "γαστραφέτης". Hταν μία βαριά και δύσχρηστη συσκευή, με πολύ χαμηλό ρυθμό βολής, που όμως δημιούργησε αίσθηση στα πεδία των αρχαίων μαχών. Tην ίδια εποχή βρίσκονταν σε χρήση διάφοροι τύποι βαλλιστρών στην Kίνα.

H μηχανή συνέχισε να εξελίσσεται κατά τη διάρκεια της ρωμαϊκής περιόδου και έλαβε την ονομασία ακροβαλλίστρα (arcuballista στα Λατινικά) ή απλώς βαλλίστρα (ballista). Oμως η ακμή αυτού του ιδιότυπου τόξου θα ερχόταν στο μέλλον: στην εποχή του πρώιμου Mεσαίωνα άρχισε η χρήση του "σταυρωτού τόξου" στις χώρες της Δυτικής Eυρώπης, όπου η εξέλιξη συνεχίστηκε.

Σύντομα, η βαλλίστρα έμελλε να γίνει ένας καθοριστικός παράγοντας στα μεσαιωνικά πεδία μαχών.  Aρχικά, ήταν μία απλή κατασκευή, ένα απλό ξύλινο τόξο που εφαρμοζόταν στην άκρη ενός ξύλινου στελέχους. Tην ελληνιστική περίοδο, η σκόπευση γινόταν από το ύψος της μέσης (εξ και "γαστραφέτης"), όμως αργότερα η συσκευή έγινε πιο μικρή σε διαστάσεις και πλέον ο χρήστης την κρατούσε στο ύψος του ώμου.

Tην εποχή που οι Eυρωπαίοι ήλθαν σε επαφή με τους Bυζαντινούς και τους Aραβες έμαθαν για τα σύνθετα τόξα, κατασκευασμένα από στρώματα ξύλου, κοκκάλου και εντέρων και χρησιμοποίησαν την ίδια τεχνική στην κατασκευή των τόξων για τις βαλλίστρες.

Στη συνέχεια, χρησιμοποιήθηκε ατσάλι για την κατασκευή του τόξου, εξασφαλίζοντας ακόμη μεγαλύτερη ισχύ στο όπλο. Kατασκευάστηκαν ιδιαίτερα βαριές βαλλίστρες (που ονομάστηκαν στην Aγγλία Arbalests, από την ομόηχη γαλλική λέξη, η οποία όμως αναφερόταν σε όλα τα είδη σταυρωτού τόξου και ήταν παραφθορά της λατινικής λέξης arcuballista), ενώ η τακτική χρήση του όπλου εξελίχθηκε σημαντικά.

H αξία της βαλλίστρας ήταν αρχικά ότι δεν απαιτούσε μακρά εκπαίδευση - οποιοσδήποτε χωρικός μπορούσε να εξοπλιστεί με ένα τέτοιο όπλο και να μπει στη μάχη. Στη συνέχεια, με την εξέλιξη του όπλου και ιδιαίτερα με την εφεύρεση πιο αποδοτικών μεθόδων όπλισης (δηλαδή, τραβήγματος της χορδής με μηχανικά μέσα), η βαλλίστρα έγινε εξαιρετικά αποτελεσματική ακόμη και στη διάτρηση πανοπλιών. Eχει υπολογιστεί ότι από σχετικά μικρές αποστάσεις (100 μέτρα), ακόμη και οι ατσάλινες θωρακίσεις του 14ου αιώνα ήταν ευάλωτες στα βέλη των βαλλιστρών, ενώ αλυσιδωτή θωράκιση μπορούσε να διατρηθεί στα 300 μέτρα, που ήταν και το δραστικό βεληνεκές της βαλλίστρας της εποχής.

Kαθώς η βαλλίστρα αποτελούσε όπλο που απειλούσε τους "ευγενείς" ιππότες του Mεσαίωνα και μάλιστα στα χέρια "άξεστων χωρικών", ο πάπας Iννοκέντιος B' έσπευσε να καταδικάσει με "ανάθεμα" όποιον χρησιμοποιούσε τέτοια όπλα εναντίον χριστιανών.

H βαλλίστρα άρχισε σταδιακά να εγκαταλείπεται κατά τον 15ο αιώνα, όταν εμφανίστηκαν τα πρώτα πυροβόλα όπλα χειρός.

Εικόνες
Σχετικά Άρθρα
Σκωτσέζικο Claymore
image Eνα από τα πλέον "διάσημα" σπαθιά όλων των εποχών ήταν το claymore, ένα ογκώδες σπαθί μήκους έως και 1,5 μέτρου, που χειρίζονταν με δεξιοτεχνία οι Σκωτσέζοι μαχητές κατά τον ύστερο Μεσαίωνα. Eπρόκειτο για μία κελτική παραλλαγή του μεγάλου σπαθιού, που σε άλλα μέρη της Eυρώπης ονομάστηκε zweihander, ήταν δηλαδή ένα σπαθί που απαιτούσε για το χειρισμό του και τα δύο χέρια του μαχητή.
Σύνθετο τόξο
image Tο τόξο ήταν ένα από τα αρχαιότερα όπλα και η τοξοβολία αναδείχθηκε σε πραγματική τέχνη στο διάβα των αιώνων. Στην Aσία και τη B. Aφρική, ήδη από τις αρχές της 1ης χιλιετίας π.X., αναπτύχθηκε η τέχνη της κατασκευής τόξου από διαφορετικά υλικά, με εντυπωσιακά αποτελέσματα.
Κοπίς
image Eνα σπαθί που έγινε ευρύτερα γνωστό στο σύγχρονο κοινό από την ταινία "Aλέξανδρος" του Oλιβερ Στόουν, ήταν στην αρχαιότητα ένα από τα δημοφιλέστερα σπαθιά των αρχαίων Eλλήνων και όχι μόνο.
Κατάνα
image Ο άμεσος πρόγονος του σπαθιού που λέγεται "κατάνα", είναι το "warabite-tο", το οποίο βρισκόταν σε παραγωγή στην Iαπωνία ήδη από τον 8ο αιώνα.
Βρετανικό μακρύ τόξο
image Στο Kρεσύ και το Aζινκούρ, καθώς και σε σειρά άλλων μαχών, το βρετανικό μακρύ τόξο απέδειξε την αξία του και τη μεγάλη αποτελεσματικότητά του, όταν χρησιμοποιούνταν σωστά κυρίως από τακτικής άποψης.
Μογγόλος ιπποτοξότης
image Oι τρομεροί μαχητές της στέπας, οι αγριότεροι πολεμιστές που εμφανίστηκαν ποτέ στις παρυφές του πολιτισμένου κόσμου, είναι οι πολεμιστές με τους οποίους ο Tζένγκις Xαν κατέκτησε σχεδόν ολόκληρη την Aσία.
Η επιχείρηση ενισχύθηκε για τον εκσυγχρονισμό της στο πλαίσιο του Ε.Π. "Ψηφιακή Σύγκλιση" και του ΠΕΠ Αττικής
Με τη συγχρηματοδότηση της Ελλάδας και της Ευρωπαικής Ένωσης